Selecteer een pagina

PSA waarde te hoog?

Maak afspraak

PSA waarde: wat is normale of verhoogde waarde voor prostaat?

PSA, Prostaat Specifiek Antigeen, is een eiwit dat normaal bij mannen in geringe mate in het bloed aanwezig is. Het wordt gevormd in het klierweefsel van de prostaat, zowel in een gezonde als in een zieke prostaat.

Een “zieke” prostaat geeft meer PSA af in het bloed. Dat kan het geval zijn bij een goedaardige prostaatvergroting, prostaatontsteking en vooral bij prostaatkanker.

Normale PSA waarde in het bloed

Naarmate u ouder wordt, stijgt de PSA waarde. Op dit moment worden PSA waarden uit deze tabel aangehouden waaronder u meestal goed zit:

LeeftijdPSA waarde
lager dan
40 tot 55 jaar1,5
55 tot 65 jaar2,5
65 tot 75 jaar3,5 - 4

PSA testen bij de huisarts

De huisarts laat de PSA waarde in uw bloed onderzoeken in een laboratorium. De uitslag is meestal binnen enkele dagen bekend.

 

PSA Waarde Test Bloedonderzoek Andros Clinics

 

Prostaatonderzoek bij de huisarts

Naast het bloedonderzoek kan de huisarts rectaal toucheren. Hij onderzoekt of de prostaat afwijkingen vertoont door te voelen met de vinger via de anus en de endeldarm. Prostaatkanker verandert het prostaatweefsel. Een arts kan deze verandering soms voelen als een vergroting of een verharding van de prostaat.

Als deze onderzoeken aangeven dat u een verhoogde kans heeft, dan verwijst de huisarts u naar een uroloog in het ziekenhuis of een gespecialiseerde uroloog van Andros Clinics.

Oorzaken verhoogde PSA waarde

Als een man prostaatkanker krijgt, zal de PSA waarde stijgen. PSA is daarom momenteel de belangrijkste indicator in het bloed om prostaatkanker vast te stellen. Maar de PSA waarde kan ook stijgen door:

De PSA waarde is dus van belang bij het onderzoek naar prostaatkanker, maar geeft geenszins uitsluiting. Wel is bekend dat hoe hoger de PSA-waarde is, hoe aannemelijker het is dat er sprake is van prostaatkanker.

Licht verhoogde PSA waarde: uitslag tussen 4 en 10

PSA waarden tussen 4 en 10 µg/l  noemt men het ‘grijze gebied’. Dat komt omdat de PSA niet alleen afhankelijk is van de leeftijd van de man, maar ook van de grootte van de prostaat op het moment van de meting. Waarden in het grijze gebied vormen wel een aanwijzing, maar zijn beslist geen bewijs voor het bestaan van prostaatkanker. Lees verder over verhoogde PSA waarde >

PSA waarde hoger dan 10

Is de PSA waarde hoger dan 10 µg/l? Dan spreekt men van een te hoog PSA. Lees verder over PSA waarde te hoog >

Een lage PSA waarde is geen vrijwaring van prostaatkanker

Een verhoogde PSA waarde is geen absolute indicator voor prostaatkanker, maar een lage PSA waarde is helaas ook geen vrijwaring van prostaatkanker. Er bestaan bepaalde soorten agressieve prostaatkanker waarbij PSA waarden geenzins verhoogd zijn. Wel is bij deze vormen de ontwikkeling van de PSA waarde over de tijd een indicator voor de ontwikkeling van de tumor.

Bij een PSA waarde van 1,5 of lager rond de 50 jaar, is het risico op het later ontwikkelen van prostaatkanker duidelijk klein(-er).

Prof.dr. Frans Debruyne
Andros Clinics

PSA waarde rond 50 jaar

Een uitgangswaarde van PSA op de leeftijd rond de 50 jaar is belangrijk en voorspellend. Bij een normale waarde, dat is lager dan 1,5 ng/ml, is het risico op het later ontwikkelen van prostaatkanker duidelijk klein(-er).

Aanvullend prostaatonderzoek

De PSA waarde is dus belangrijk voor onderzoek naar prostaatkanker en andere prostaatklachten. De PSA test moet alleen wel heel doordacht worden gebruikt én worden ondersteund met aanvullende onderzoeken, om met precisie de juiste diagnose te kunnen stellen en om de juiste behandeling te kunnen adviseren.

Meer vroeg ontdekte prostaatkankers

De PSA test heeft geleid tot een forse toename van het aantal vroeg ontdekte prostaatkankers. Het vroeg ontdekken is gunstig in het geval van agressieve prostaatkanker omdat een behandeling gericht op genezing vrijwel alleen mogelijk is als de kanker nog niet is uitgezaaid. Aan de andere kant wordt er ook prostaatkanker opgespoord die geen behandeling nodig heeft omdat deze niet dusdanig agressief is. Daarom is het belangrijk om goed onderscheid te maken in de mate van agressiviteit.

Tegenwoordig kan met een 3 Tesla MRI onderzoek al een eerste onderscheid gemaakt worden in agressiviteit. Aan de hand hiervan kan bepaald worden of verder onderzoek door middel van een prostaatbiopsie nog nodig is  Lees verder over prostaatkanker >

PSA test en algemene screening

Algemene screening naar prostaatkanker (‘bevolkingsonderzoek’) door middel van het meten van PSA waarden is niet toegestaan in Nederland, en niet gebruikelijk buiten Nederland. Omdat de voorspellende waarde niet voldoende is. En omdat bij veel mannen misschien wel prostaatkanker wordt gevonden, maar een vorm waarbij behandeling niet noodzakelijk blijkt. Dit brengt een risico met zich mee op onnodige behandeling, of ten minste op onnodige ongerustheid.

 

Maak een afspraak

Veelgestelde vragen over PSA en PSA waarde

Wat is PSA?

PSA is Prostaat Specifiek Antigeen, een eiwit dat wordt gevormd in de prostaat en als functie heeft om zaad vloeibaarder te maken. De prostaat geeft dit eiwit in geringe mate ook af aan het bloed. PSA kan worden gemeten in het bloed. Een ‘zieke’ prostaat geeft meer PSA af in het bloed.

Waarom PSA meten?

Omdat een hoge PSA kan wijzen op prostaatkanker. Het is op dit moment de enige mogelijkheid om te meten of er eventueel prostaatkanker kan zijn. Prostaatkanker geeft weinig tot geen klachten in een vroeg stadium waardoor u het zelf meestal in het begin niet opmerkt.

Hoe meet je de PSA waarde?

De PSA waarde meet het lab in het bloed. Dit kan via de huisarts. Hij zal de mogelijkheden van de PSA test met u bespreken, bloed laten prikken voor een bloedonderzoek en de uitslag doorgeven of met u bespreken.

Wat zegt een PSA waarde?

Een PSA waarde geeft aan hoeveel PSA (Prostaat Specifiek Antigeen) het klierweefsel van de prostaat afgeeft aan het bloed. De PSA waarde kan stijgen door een vergrote prostaat, een ontstoken prostaat of door prostaatkanker.

Wat zijn hoge PSA waarden?

Hoge PSA waarden zijn PSA waarden hoger dan 10 µg/l. PSA waarden tussen 4 en 10 µg/l noemt men het ‘grijze gebied’.  PSA wordt gemeten door de huisarts of de uroloog met een bloedonderzoek.

Wat te doen bij hoge PSA waarde?

Bij een hoge PSA waarde is onderzoek nodig door een uroloog om de oorzaak te bepalen. De uroloog zal onderzoeken of er sprake is van prostaatkanker, een goedaardige prostaatvergroting of een ontstoken prostaat.

Is de PSA waarde altijd betrouwbaar?

De PSA waarde die wordt gemeten in het bloed is betrouwbaar. Op basis van alleen PSA kan geen diagnose worden gesteld. U weet dus nog niet wat er aan de hand is. Daarvoor is vervolg onderzoek nodig.

Kan een PSA waarde ook dalen?

Een PSA waarde daalt alleen als de oorzaak van het hoge PSA wordt behandeld. Dus als de prostaatkanker, prostaatontsteking of vergrote prostaat wordt behandeld. Als een PSA waarde niet stijgt maar vanzelf daalt of schommelt is er vaak sprake van een ontstoken prostaat.

Waar PSA meten?

PSA meten kan met een PSA test bij de huisarts. Het is een bloedtest. Wij raden af om zelf online een PSA test te kopen omdat het belangrijk is de voor- en nadelen van de test en de uitslag te bespreken met een arts.

 

Maak een afspraak

Het ZKN-keurmerk garandeert kwaliteit, professionaliteit, veiligheid en hygiëne met onafhankelijke toetsingen.

Artsenblog

PSA waarde en het opsporen van prostaatkanker

Over PSA waarde, het opsporen van prostaatkanker, het verschil tussen agressieve en niet agressieve prostaatkanker en waarom niet alle prostaatkanker behandeld hoeft te worden werd dr. Paul Kil, medisch directeur van Andros, geïnterviewd. ‘Als je een agressieve...

Kan je prostaatkanker ontdekken met een urinetest? Of een ander soort test?

‘Kan je prostaatkanker ontdekken met een urinetest? Of met een ander soort prostaatkanker test?’, vraagt een van onze lezers zich af. Professor Frans Debruyne geeft antwoord op deze ‘vraag van de maand’. Bij het opsporen van prostaatkanker kan ook een urinetest...

2000ste fusie biopsie bij Andros: MRI geleid en via huid

Met precisiediagnostiek wordt in het Andros Prostaatkankercentrum agressieve prostaatkanker in een vroeg stadium opgespoord. Precisiediagnostiek betekent dat we eerst met een 3 Tesla MRI kijken of een prostaatbiopsie echt nodig is. Als een prostaatbiopsie nodig is,...

Meer uitgezaaide prostaatkanker na stoppen PSA screening

Het terugdraaien van PSA screening in de Verenigde Staten heeft er toe geleid dat meer mannen bij de eerste prostaatkanker diagnose al uitzaaiingen hadden, en dus niet meer genezend behandeld konden worden. Dit blijkt uit een studie die werd gepresenteerd door...

Rapportage over Andros prostaatkankercentrum in Gooi en Eemlander

Over de komst van ons landelijk prostaatkankercentrum in Baarn verscheen 29 januari jl. een uitgebreide rapportage in het dagblad Gooi en Eemlander: 'Baarn krijgt landelijk prostaatkankercentrum'. Onze Medische Directeur dr. Paul Kil werd voor deze rapportage...

Prostaatkanker opsporen en de mogelijkheden van precisiediagnostiek

Wat maakt prostaatkanker opsporen zo lastig? Waarom is de uitslag van een PSA test ingewikkeld? Hoe kan onderdiagnose en overbehandeling voorkomen worden? Professor Debruyne vertelt over de diagnostiek van prostaatkanker. Kenmerkend voor prostaatkanker is dat mannen...

‘Prostaatkanker? Nee joh, ik heb nergens last van’

Mannen die prostaatkanker hebben kunnen het vaak niet geloven: ‘maar ik voel me gezond en heb nergens last van’. Dat komt doordat prostaatkanker in het begin meestal geen klachten geeft. En dat maakt prostaatkanker zo gevaarlijk. Want juist in dit vroege stadium kun...

Voorzitter Prostaatkankerstichting roept op: ga wel naar ziekenhuis

Tijdens de eerste coronagolf bleven te veel kankerpatiënten thuis en lieten zich niet onderzoeken, of hun behandeling werd vanwege de coronadrukte uitgesteld door ziekenhuizen. Om te voorkomen dat potentiële kankerpatiënten opnieuw thuisblijven en geen diagnose...

Kan ik mijn PSA waarde ‘zomaar’ laten testen als ik geen klachten heb?

'Kan ik mijn PSA waarde 'zomaar' laten testen als ik geen klachten heb? Ik hoorde pas van een vriend (60 jaar) dat zijn PSA waarde hoog was en hij nu verder onderzocht gaat worden. Dat heeft me wel aan het denken gezet. Hoe kom ik mijn PSA waarde te weten? Moet ik...

dat overgewicht verantwoordelijk is voor 4% van alle kankers wereldwijd

'Waarom krijgen mannen niet standaard een PSA test om prostaatkanker op te sporen? Het is toch een eenvoudige bloedtest. Waarom zit het dan niet in het bevolkingsonderzoek?' Deze vragen ontvingen we van een van onze lezers. Prof.dr. Frans Debruyne geeft antwoord op...

Blijf op de hoogte en schrijf u in voor de nieuwsbrief